Te weinig vezels in smoothies en sap

“Vloeibaar fruit is nog altijd geen fruit”

“Vers fruit maar dan in een flesje”, noemt Chiquita zijn Just Fruit in a Bottle-smoothies. Bij Innocent klinkt een gelijkaardig geluid: “Onze smoothies zijn niet gemaakt van fruit, ze zijn fruit.” Jaja, dat zal wel, maar vloeibaar fruit is nog altijd geen fruit, vinden voedingsdeskundigen. “Smoothies kunnen als aanvulling, maar vers fruit vervangen ze niet. Daarvoor bevatten ze, net als sap, vooral te weinig vezels ” zegt Inge Coenen van het voedingsinformatiecentrum NICE.

In de strijd om de ‘gemakzuchtige’ consument pakken producenten constant uit met nieuwigheden, die telkens ‘gezonder’ moeten zijn dan die van de concurrentie. En dan gaan ze discussiëren over wie het gezondst is. Zo diende Pepsico - producent van onder meer Tropicana - in Groot-Brittanië klacht in bij reclamewaakhond ASA na een spotje van smoothies-producent Innocent.

In de advertentie werd gesuggereerd dat smoothies gezonder zouden zijn dan gewoon sinaasappelsap. “Smoothies en fruitsap zijn niet te vergelijken,” zegt Niels Pauw van Innocent. “In onze aardbeien-bananensmoothie zit bijvoorbeeld een halve banaan, tien hele aardbeien en een klein beetje druivensap. Smoothies bevatten dus puur sap én volledige vruchten zonder additieven waardoor je ook voedingsvezels binnenkrijgt. Bij fruitsap heb je dat niet.”

Hoe meer je fruit mixt, hoe meer vezels en voedingsstoffen er verloren gaan.

Allebei gezond

Volgens Cees-Jan Adema, woordvoerder van Tropicana is er inderdaad een verschil, maar is een smoothie niet noodzakelijk gezonder: “Een smoothie bevat gepureerd fruit en fruitsap enkel het sap van de vrucht. Allebei kunnen ze echter een bijdrage leveren aan een verantwoord en uitgebalanceerd voedingspatroon.”

De Britse reclamewaakhond ASA volgde uiteindelijk het advies van een voedingsdeskundige dat smoothies effectief gezonder zijn. Al gaat de redenering over meer vezels duidelijk niet altijd op. Zo bevat het Tropicana Essentials Fibres vruchtensap 3,4 gram vezels per 100 milliliter. Dat is ruim het dubbele van de Tropicana Smoothies (1,6 gram vezels/100 gram) en nog altijd meer dan de Innocent Cranberrie-framboos Smoothie (2,5 gram vezels/100 gram). Het vruchtensap overklast qua vezelgehalte moeiteloos alle smoothies, en blijkt nog eens het voordeligst ook (zie kader). Voor een liter Tropicana Essentials Fibres betaal je 2,95 euro, terwijl de goedkoopste smoothie - die van Sensora met amper 0,5 gram vezels per 100 ml - omgerekend 5,40 euro per liter kost.

Fruit goedkoper

Blijft de vraag of zo’n drankje écht een stuk fruit vervangt? “Fruitdrankjes kunnen een goede aanvulling betekenen op de aanbevolen consumptie van groenten en fruit. Tenminste als er geen toegevoegde suikers inzitten”, zegt Inge Coenen van het voedingsinformatiecentrum NICE. Toch blijft het belangrijk om elke dag twee à drie stuks vers fruit te eten. “Hoe meer je fruit mixt, hoe meer vezels en voedingsstoffen er verloren gaan. Met verse vruchten kan je ook meer variëren. Bovendien is er ook het belangrijke kauwaspect: als je een appel eet, geniet je daar veel langer van dan wanneer je een glas sap drinkt.” En er is nog een niet verwaarlozen factor: de prijs. Voor een Innocent smoothie betaal je 2,49 euro, die van Chiquita kosten 1,99 euro (bij Colruyt). Daar heb je een kilo appelsienen voor of een tros bananen. Die kan je wel niet drinken. (DC)

Innocent vind je bij Gregg’s, the Foodmaker, Delitraiteur en Total.
Chiquita’s Just Fruit in a Bottle & de Tropicana-producten zijn te koop in de supermarkt.

Grote verschillen

Voor Amerikanen zijn smoothies meestal fruitdrankjes met gecrusht ijs, terwijl ze in Nederland vaker kiezen voor een mix van zuivelproducten en vruchten. Britten en Fransen daarentegen zien het vooral als een combinatie van vruchtensap en vers fruit. Maar wat is een smoothie in België? “Er bestaat geen definitie van, iedereen geeft er zijn eigen interpretatie aan”, zegt voedingsdeskundige Inge Coenen.

“Ik denk bij een smoothie vooral aan vers fruit, meestal klaargemaakt in een blender. Maar het kan ook een mix zijn van melk en bijvoorbeeld geperst fruit. Het grote verschil met vruchtensap is in elk geval dat er (meer) voedingsvezels inzitten.” Zo zit er bijvoorbeeld in een Chiquite Smoothie aardbei-banaan (250 ml) wel veel fruit maar niet meer dan 0,75 gram vezels. In dezelfde hoeveelheid vers fruit- schil inbegrepen - zit maar liefst 13,5 gram vezels. Aangeraden wordt om dagelijks 25 gram vezels binnen te spelen. ( DC)

Tropicana Fibres-sap verslaat alle smoothies

Vezels tellen

Het verschil tussen een smoothie en gewoon sap zit ‘em in de vezels. Tenminste, daarin zou het moeten zitten. Want iedereen mag zijn product zomaar een smoothie noemen. Je kan er dus als consument niet blind van uitgaan dat een smoothie meer vezels bevat. Zo telt een Sensora smoothie 0,5 gram vezels per 100 ml en Sensora sap ook 0,5 gram. Chiquita Just fruit in a bottle aardbei-banaan of mango-passie telt amper 0,30 gram vezels, de kokos-mango versie 0,6 gram. Zowel de Innocent als de nieuwe Tropicana smoothies aardbei-banaan bevatten dan weer 1,6 gram vezels. De cranberrie-framboos van Innocent zelfs 2,5 gram. Meer dan de andere smoothies, maar opmerkelijk genoeg nog altijd bijna 1 gram minder dan het Tropicana Essentials Fibres vruchtensap (3,4 gram vezels/100 ml).

Als je berekent hoeveel de vezels in je smoothie of sapje kosten, blijken de aardbei-banaan en mango-passie van Just fruit in a bottle de duurste: voor 1 gram vezels in een flesje van 250 ml betaal je 2,66 euro. De Innocent cranberrie-framboos is met 0,44 euro per gram vezels een pak goedkoper. Maar ook wat de prijs betreft gaat het etiket ‘voordeligst’ naar Tropicana Essentials Fibres. Daar betaal je maar 0,09 euro per gram vezels. Of hoe een sapje een smoothie verslaat.(DC)

Frank Willemse

05/05/2008

Verschenen in week 19 van 2008.